على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3953

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

هلاج ( hal j ) ا . پ . پنبه . هلاجين ( hal jin ) ا . پ . جنبش و جنبانيدن . هلاس ( hol s ) ا . ع . بيمارى سل . هلاشم ( hal cam ) ا . پ . هر چيز زبون و بد و زشت . هلاع ( hol ' ) ا . ع . بددلى . هلاك ( hal k ) ا . ع . نيستى . هلاك ( hal k ) م . ع . هلك هلكا و هلاكا . ر . هلك ( halk ) و ( holk ) . هلاك ( hal k ) ا . پ . مأخوذ از تازى - نيستى و فنا و مرك و قتل . و نيست و فانى و مانده . و هلاك شدن : نيست شدن و فانى گشتن و مردن و كشته شدن و نابود شدن و مانده گشتن . و هلاك كردن : نيست كردن و فانى نمودن و نابود كردن و كشتن و غلبه كردن و چيره شدن . هلاك ( holl k ) ا . ع . آنان كه بنوبت پيش مردمان آيند بطلب احسان و معروف ايشان . و جويندگان آب و علف كه راه گم كرده باشند . هلاك ( holl k ) ص . ع . ج . هالك . هلاكت ( hal kat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - نيست شدگى و فنا و نابودى و فانى شدگى . هلاك شده ( hal k - code ) ص . پ . فانى شده و نابود شده و نيست شده . هلاكو ( hal ku ) ا . پ . پور تولى خان پسر چنگيزخان كه بفرمان منكو قاآن برادر خود بايران آمده لواى سلطنت برافراشت و در سال 656 هجرى مستعصم خليفه عباسى را كشته و اساس خلافت چند صد ساله دودمان عباس را برچيد و از 650 تا 663 هجرى در ايران پادشاهى كرد . هلاكى ( hal ki ) ا . پ . مأخوذ از تازى - نيستى و نابودى و فنا . هلال ( hal l ) و ( hel l ) ا . ع . باران نخستين . هلال ( hel l ) ا . ع . ماه نو . و ماه دوشبه و سه شبه تا شب هفتم . و ماه شب بيست و ششم و بيست و هفتم ، و در غير اين شبها قمر گويند . و آب اندك در تك چاه . و پيكان دو شاخه كه بدان وحوش را صيد كنند . و مار و مار نر و پوست مار . و شتر لاغر . و آهن و يا چوبى كه در ميان دو حنو پالان گذارند . و گيسوى نعل . و گرد و غبار . و چيزى كه بدان خر را پى كنند . و هسته خرماى خميده . و باقى ماندهء روغن كه در خنور ماند . و كودك خوب صورت . و كنارهء سنك آسيا كه شكسته باشد . و سنك برهم نهاده . و سپيدى كه در بن ناخن ظاهر شود . و يك دفعه از باران . و داغى مر شتر را . ج : اهلة و اهاليل . و نيز هلال : نام حبى از هوازن . و از اعلام است . و ابو الهلال : كنيه است . و ذو الهلالين : لقب زيد بن عمر ابن الخطاب رضى اللّه عنه كه مادرش ام كلثوم دختر امير المؤمنين على بن ابي طالب عليه السلام بود . هلال ( hel l ) م . ع . هال مهالة و هلالا . ر . مهالة . هلال ( hel l ) ا . پ . مأخوذ از تازى - ماه نو و برن . و هلال معنبر : ابروى معشوق . هلال ابرو ( hel l - abru ) ص . پ . كسى كه ابروهاى وى به شكل ماه نو باشد . هلال منظر ( hel l - manzar ) ص . پ . خوش صورت و داراى حسن . هلال‌وار ( hel l - v r ) ص . پ . مانند ماه نو و به شكل هلال و مانند برن . هلالوس ( hal lus ) ا . پ . فريب . هلالوش ( hal luc ) ا . پ . شور و بانك و غوغا و فتنه و آشوب . هلالى ( hel li ) ا - ص . پ . مأخوذ از تازى - منسوب بهلال و مانند ماه نو . و نوعى از تير كه دسته آن به شكل هلال مىباشد . و يك قطعه از دايره . و نام شاعرى . هلام ( hol m ) ا . ع . نوعى از طعام كه از پوست و گوشت گوساله ترتيب دهند . هلانيدن ( hel nidan ) ف م . پ . ترك كردن و واگذاشتن و خارج كردن . هلاهل ( hal hel ) ا . پ . زهرى كه هيچ ترياق چارهء وى را نكند . و پارچهء لطيف و نازك . و شعر نيك و خوش . هلاهل ( hol hel ) ا . ع . آب بسيار روشن و صاف . و ذو هلاهل : نام پادشاهى در يمن . هلاهلا ( hel - hal ) ص . پ . سهل و آسان . هلاهلة ( hol helat ) ا . ع . ذو هلاهلة : نام پادشاهى در يمن . هلاهل ريز ( hal hel - riz ) ص . پ . ياى مجهول - افشاننده زهر . هلاهين ( hal hin ) پ . كلمه ايست كه در ندا استعمال مىكنند يعنى متوجه بالا باش و متوجه باش تا برويم . هلب ( halb ) م . ع . هلب ذنب الفرس و غيره هلبا ( از باب نصر ) : بركند موى دنب اسب و جز آن را . و كذلك : هلب الفرس . و هلب السماء القوم : تر كرد آسمان آن قوم را بيشك و ترى و يا